Διαύγεια

Αριθμός επισκεπτών: 90640

Ιστορικό

Στις αρχές της δεκαετίας του 1990 ξεκίνησε στην Ευρωπαϊκή Ένωση μια συστηματική προσπάθεια για την ανασυγκρότηση της αγοράς σιδηροδρομικών υπηρεσιών με στόχο να αυξηθεί η ανταγωνιστικότητά τους και το μερίδιό τους στην αγορά μεταφορικών υπηρεσιών. Τα βασικά στοιχεία των μεταρρυθμίσεων που χαρακτηρίζουν την ανασυγκρότηση είναι ο διαχωρισμός της διαχείρισης της σιδηροδρομικής υποδομής από τις επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες σιδηροδρομικής μεταφοράς, η εφαρμογή της διαλειτουργικότητας μεταξύ των εθνικών σιδηροδρομικών συστημάτων, η εξασφάλιση πρόσβασης τρίτων στην υποδομή, και η ίδρυση και λειτουργία ενός ανεξάρτητου Ρυθμιστικού Φορέα της αγοράς σιδηροδρομικών υπηρεσιών σε κάθε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η νομική βάση για την δημιουργία και τις αρμοδιότητες του Ρυθμιστικού Φορέα βρίσκεται στο άρθρο 10.7 της οδηγίας 2001/12/EΚ «για τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων» και στα άρθρα 30 και 31 της οδηγίας 2001/14/EΚ «σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής» του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Στην Ελλάδα, με το άρθρο 38 του Π.Δ. 41/2005 που εναρμόνισε την ελληνική νομοθεσία με τις οδηγίες 2001/12/ΕΚ, 2001/13/ΕΚ και 2001/14/ΕΚ, ως Ρυθμιστικός Φορέας που προβλέπονταν από τις ανωτέρω οδηγίες ορίστηκε το (τότε) Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών. Τρία χρόνια αργότερα, με το άρθρο 20 του Ν. 3710/2008 «Ρυθμίσεις για θέματα μεταφορών και άλλες διατάξεις» συστήθηκε το «Εθνικό Συμβούλιο Σιδηροδρόμων» (ΕΣΣ), το οποίο ανέλαβε τις αρμοδιότητες του Ρυθμιστικού Φορέα. Το ΕΣΣ ήταν εποπτευόμενο από το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών αλλά είχε λειτουργική και οργανωτική ανεξαρτησία.

Τέλος, τον Νοέμβριο 2010, με το άρθρο 22 του Ν. 3891/2010 «Αναδιάρθρωση, εξυγίανση και ανάπτυξη του ομίλου ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και άλλες διατάξεις για το σιδηροδρομικό φορέα», συστήθηκε η «Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων» (ΡΑΣ), η οποία σύμφωνα με το άρθρο 28 του ίδιου Νόμου είναι ο Ρυθμιστικός Φορέας για τις σιδηροδρομικές μεταφορές στην Ελλάδα. Σύμφωνα με το άρθρο της σύστασής της, η ΡΑΣ απολαμβάνει λειτουργικής ανεξαρτησίας, διοικητικής και οικονομικής αυτοτέλειας και δεν υπόκειται σε έλεγχο από κυβερνητικά όργανα ή άλλη διοικητική αρχή. Τα άρθρα 22-34 του Ν. 3891/2010 περιγράφουν την σύσταση, συγκρότηση, ασυμβίβαστα-υποχρεώσεις των μελών, σύνθεση-συνεδριάσεις-λειτουργία-αποφάσεις, αρμοδιότητες, πόρους-οικονομική διαχείριση, προσωπικό, κ.ά. στοιχεία της ΡΑΣ.

Με την πράξη 6/23.03.2011 του Υπουργικού Συμβουλίου αποφασίσθηκε η επιλογή και ο διορισμός των πρώτων μελών της ΡΑΣ – Προέδρου, Αντιπροέδρου, τριών (3) τακτικών και τριών (3) αναπληρωματικών μελών – με πενταετή θητεία, κατόπιν πρότασης του Υπουργού Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων και θετικής γνώμης της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής.

Έκτοτε, η Ολομέλεια της ΡΑΣ συνέρχεται τακτικά αναλαμβάνοντας μια σειρά πρωτοβουλιών και προχωρώντας σε επιμέρους δραστηριότητες που εμπίπτουν στις αρμοδιότητές της. Στις αρχές Σεπτεμβρίου 2011, η ΡΑΣ εγκαταστάθηκε στα γραφεία της επί της οδού Άνθιμου Γαζή 4 και Χρήστου Λαδά στο κέντρο της Αθήνας.

Η αρχική στελέχωση της ΡΑΣ έγινε με την υπ’ αριθ. Φ17.1/οικ50951/5466/2.11.2011 κοινή απόφαση του Υπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών και του Υπουργού Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων, για την μεταφορά δεκατεσσάρων (14) πρώην υπαλλήλων της ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε. στην ΡΑΣ με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου.

Τον Ιανουάριο 2013, η ΡΑΣ μεταφέρθηκε σε νέα γραφεία επί της οδού Λέκκα 31 στο κέντρο της Αθήνας.